Najważniejsze formalności można zamknąć podczas jednej wizyty
- Dowody osobiste lub paszporty trzeba okazać obojgu narzeczonym.
- Zapewnienie o braku przeszkód przygotowuje urzędnik, a para podpisuje je w USC.
- Opłata za sporządzenie aktu małżeństwa wynosi 84 zł.
- Ślub może odbyć się po upływie miesiąca od złożenia zapewnienia.
- Zapewnienie zachowuje ważność przez 6 miesięcy.
- Cudzoziemiec zwykle potrzebuje dokumentu potwierdzającego możność zawarcia małżeństwa oraz urzędowych tłumaczeń.
Co musi przygotować każda para
Jeżeli oboje jesteście obywatelami Polski i wasze akty stanu cywilnego znajdują się w polskim rejestrze, lista jest krótka. Na wizytę w wybranym urzędzie stanu cywilnego zabierzcie ważne dokumenty tożsamości, czyli dowody osobiste albo paszporty.
Do tego dochodzi dowód opłaty skarbowej w wysokości 84 zł. Opłatę można zwykle uiścić w kasie urzędu albo przelewem na rachunek wskazany przez gminę. Potwierdzenie przelewu najlepiej mieć zapisane w telefonie i dodatkowo wydrukowane, bo nie każdy urząd korzysta z takiej samej procedury weryfikacji.
Nie musicie samodzielnie przygotowywać osobnego formularza o braku przeszkód do zawarcia małżeństwa. Zapewnienie sporządza urzędnik podczas wizyty, a wy składacie pod nim podpisy. W dokumencie potwierdzacie między innymi, że nie pozostajecie w innym małżeństwie i nie istnieją przeszkody prawne do ślubu.
W praktyce często pojawia się niepotrzebny stres związany z odpisami aktów urodzenia. Przy prawidłowo zarejestrowanych danych polskich USC może sprawdzić je w rejestrze, dlatego odpis aktu urodzenia nie jest standardowym dokumentem dla każdej pary. Jeśli wasza sytuacja jest nietypowa, urząd może jednak poprosić o dodatkowe dokumenty.

Kiedy potrzebne są dodatkowe dokumenty
Najwięcej nieporozumień powstaje wtedy, gdy ktoś zakłada, że każdy narzeczony otrzyma dokładnie tę samą listę. Dodatkowe załączniki zależą od historii cywilnej, obywatelstwa oraz ewentualnych decyzji sądu.
Wcześniejsze małżeństwo
Jeżeli jedno z was jest po rozwodzie, po unieważnieniu małżeństwa albo jest wdową lub wdowcem, urząd musi mieć możliwość potwierdzenia, że poprzedni związek już nie obowiązuje. Gdy informacja znajduje się w polskim rejestrze stanu cywilnego, urzędnik zazwyczaj sprawdzi ją samodzielnie. Dokument potwierdzający rozwód, unieważnienie lub zgon małżonka może być potrzebny, jeśli dane nie zostały jeszcze prawidłowo wpisane do rejestru albo sprawa dotyczy dokumentów zagranicznych.
Zgoda sądu lub pełnomocnik
Jeśli do zawarcia małżeństwa wymagana jest zgoda sądu, trzeba przedstawić prawomocne zezwolenie. Dotyczy to szczególnych przypadków przewidzianych w prawie, na przykład zgody na małżeństwo osoby, która nie osiągnęła standardowego wieku wymaganego do ślubu.
Ślub przez pełnomocnika jest wyjątkową procedurą. W takim przypadku potrzebne są zarówno zezwolenie sądu, jak i odpowiednie pełnomocnictwo. Nie wystarczy zwykłe upoważnienie napisane odręcznie, dlatego tę sytuację trzeba wcześniej omówić z USC i sądem.
Przeczytaj również: Jak poprawnie zaprosić na ślub? Goście, dzieci, partner - Bez gaf!
Brak polskich aktów stanu cywilnego
Polski obywatel, który nie ma aktów stanu cywilnego sporządzonych w Polsce, może zostać poproszony o zagraniczny odpowiednik aktu urodzenia. Jeżeli wcześniej pozostawał w małżeństwie, potrzebny może być również zagraniczny akt małżeństwa wraz z dokumentem potwierdzającym jego ustanie.
Dokumenty sporządzone poza Polską zwykle wymagają urzędowego tłumaczenia. W zależności od państwa może być potrzebna także legalizacja albo apostille, czyli poświadczenie autentyczności dokumentu zagranicznego. Tego elementu nie warto zostawiać na ostatni tydzień.
Ślub cywilny z cudzoziemcem wymaga wcześniejszego sprawdzenia
Jeśli jedno z was nie ma polskiego obywatelstwa, lista dokumentów może być wyraźnie dłuższa. Cudzoziemiec powinien przedstawić dokument potwierdzający, że zgodnie z prawem swojego kraju może zawrzeć małżeństwo. Nazwa tego dokumentu różni się w zależności od państwa, dlatego najlepiej skonsultować jego rodzaj bezpośrednio z USC.
Urzędnik może poprosić również o odpis aktu urodzenia, a przy wcześniejszym małżeństwie o akt małżeństwa z adnotacją o rozwodzie, unieważnieniu albo ustaniu związku. Wszystkie dokumenty w obcym języku trzeba przedłożyć wraz z urzędowym tłumaczeniem na język polski, wykonanym przez tłumacza przysięgłego lub polskiego konsula.
Jeżeli narzeczony, narzeczona albo świadek nie potrafi porozumieć się z kierownikiem USC po polsku, podczas formalności i ceremonii musi pojawić się tłumacz lub biegły. To nie jest formalność do załatwienia dopiero w dniu ślubu. Bez możliwości swobodnego zrozumienia oświadczeń ceremonia może się nie odbyć.
W przypadku trudności z uzyskaniem dokumentu potwierdzającego możność zawarcia małżeństwa cudzoziemiec może potrzebować orzeczenia polskiego sądu zwalniającego z obowiązku przedstawienia takiego dokumentu. Wniosek warto złożyć z dużym wyprzedzeniem, bo postępowanie sądowe może wydłużyć przygotowania.
Jak wygląda wizyta w USC i ile trzeba czekać
Ślub cywilny można zawrzeć w dowolnie wybranym USC, niezależnie od miejsca zamieszkania. Podczas wizyty urzędnik sprawdzi tożsamość, przyjmie zapewnienie, pobierze albo zweryfikuje opłatę i ustali z wami termin ceremonii.
Co do zasady małżeństwo można zawrzeć po upływie miesiąca od złożenia zapewnienia. W szczególnych okolicznościach można wnioskować o skrócenie tego czasu, ale urząd nie robi tego automatycznie. Trzeba przedstawić powód i uzyskać zgodę kierownika USC.
Zapewnienie jest ważne przez 6 miesięcy. Jeśli ceremonia nie odbędzie się w tym okresie, formalności związane z zapewnieniem trzeba powtórzyć. Z tego powodu nie radzę podpisywać dokumentów zbyt wcześnie, gdy data ślubu nie jest jeszcze pewna.
Standardowy koszt sporządzenia aktu małżeństwa wynosi 84 zł. Jeśli chcecie zorganizować ceremonię poza urzędem na własne życzenie, dochodzi opłata w wysokości 1000 zł. Nie pobiera się jej, gdy ślub poza USC wynika z zagrożenia życia lub zdrowia albo z pozbawienia wolności.
Co zabrać w dniu ceremonii
W dniu ślubu ponownie potrzebne będą dokumenty tożsamości obojga narzeczonych. Kierownik USC potwierdzi także dane świadków, dlatego każdy z nich powinien mieć ważny dowód osobisty albo paszport.
| Osoba | Co powinna mieć |
|---|---|
| Narzeczeni | Dowód osobisty lub paszport |
| Świadkowie | Dowód osobisty lub paszport |
| Cudzoziemiec | Dokumenty wymagane przez USC, tłumaczenia i ewentualnie tłumacza |
| Pełnomocnik | Dokument tożsamości, pełnomocnictwo i zezwolenie sądu, jeśli są wymagane |
Podczas ceremonii składacie również oświadczenia dotyczące nazwisk po ślubie oraz nazwiska przyszłych dzieci. Decyzję o nazwisku najlepiej omówić wcześniej, ponieważ w urzędzie nie ma dobrego momentu na spontaniczną, stresującą dyskusję.
Po sporządzeniu aktu małżeństwa otrzymacie jeden bezpłatny skrócony odpis aktu małżeństwa. Dodatkowe odpisy można zamówić później, jeśli będą potrzebne do banku, ubezpieczyciela, pracodawcy albo spraw urzędowych.
Jak przygotować dokumenty bez nerwów
Najprościej założyć jedną papierową teczkę i podzielić ją na trzy części. W pierwszej umieśćcie dokumenty tożsamości i potwierdzenie opłaty, w drugiej dokumenty dotyczące wcześniejszych małżeństw lub decyzji sądu, a w trzeciej tłumaczenia i dokumenty zagraniczne, jeśli dotyczą waszej sytuacji.Na około 2-3 miesiące przed planowaną datą skontaktowałbym się z wybranym USC, zwłaszcza gdy ślub ma odbyć się w popularnym terminie albo poza urzędem. Sama ustawowa karencja wynosi miesiąc, ale wolne terminy w urzędzie mogą znikać znacznie wcześniej.
Najczęstszy błąd polega na przygotowaniu dokumentów dopiero po rezerwacji sali i usługodawców. Formalności są wtedy traktowane jako drobiazg, choć brak jednego zagranicznego dokumentu lub tłumaczenia może przesunąć całą ceremonię. Krótka rozmowa z USC na początku oszczędza zwykle więcej czasu niż późniejsze kompletowanie dokumentów w pośpiechu.
W typowej polskiej sytuacji wystarczą dokumenty tożsamości, opłata i wizyta w USC, podczas której podpisujecie zapewnienie. Im bardziej nietypowa jest wasza sytuacja, tym wcześniej warto uzyskać indywidualną listę wymagań od urzędnika. Dzięki temu przygotowania do ślubu pozostają formalnością, a nie kolejnym źródłem stresu.